SUBMISSIONS

SUBMISSION DETAIL

Berna ZBEY EKER, Kbra YEN
 


Keywords:



MULTPL SKLEROZLU BREYLERDE SEMPTOM YK, SOSYAL ZOLASYON, YALNIZLIK VE YALNIZLIK TERCH LKSNN NCELENMES
 
Giri: Multipl skleroz (MS) hastalarnda motor, duyusal ve nropsikiyatrik problemler, yorgunluk ve uyku sorunlar gibi birok semptom geliebilmekte ve bu semptomlar hastalar yalnzla ve sosyal izolasyona srkleyebilmektedir. Bu almann amac MSli bireylerde semptom yk, sosyal izolasyon, yalnzlk ve yalnzlk tercihi arasndaki ilikiyi incelemektir. Materyal ve Metod: Tanmlayc nitelikte olan bu alma Kasm 2022- ubat 2023 tarihleri arasnda bir niversite hastanesinin nroloji polikliniine kaytl MS hastalar ile gerekletirildi. 18 ya zeri, almaya katlmaya istekli toplam 147 hasta almaya dahil edildi. Veri toplamak amacyla hasta bilgi formu, engellilik dzeyini belirlemek iin Multipl Skleroz Semptom lei, Sosyal zolasyon lei, Yalnzlk lei ve Yalnzlk Tercihi lei kullanld. Bulgular: almaya katlan toplam 147 hastann ya ortalamas 40.23(11.0) ve %66.7si kadn idi. Hastalarn %40.8i ilk ve orta retim dzeyinde eitime sahipti ve isizlik oran %5.4t. Hastalarn semptom yk lei puan 44.25(19.9), sosyal izolasyon lei puan 16.90(4.57), yalnzlk lei puan 21.57 (5.30) ve yalnzlk tercihi lei puan ise 19.42 (4.55) olarak bulunmutur. Hastalarn semptom yk puannn ya (p=0.025) ve hastalk sresi (p=0.037) ile pozitif korelasyon gsterdii, eitim durumuna (p=0.035) ve MS klinik tipine (p=0.023) gre de anlaml farkllat saptand. Sosyal izolasyon (p=0.008) ve yalnzlk (p=0.006) lek puanlarnn medeni duruma gre farkllat, boanm/dul hastalarda daha sosyal izolasyon ve yalnzlk puanlarnn daha yksek olduu grld. MS semptom lei puannn sosyal izolasyon (p<0.001), yalnzlk (p<0.001) ve yalnzlk tercihi (p=0.029) leklerinin tamam ile anlaml ve pozitif korelasyon gsterdii belirlendi. Sonu: MS hastalarnn semptom yk arttka hastalarn sosyal izolasyon ve yalnzlk dzeylerinin de artt grlmektedir. Dolaysyla etkili semptom kontrolnn hastalarn yalnzlk dzeyini azaltmada etkili olaca sylenebilir.

Anahtar Kelimeler: Multipl Skleroz, Semptom Yk, Yalnzlk, Sosyal zolasyon, Yalnzlk Tercihi